– Γίνεται Καμιλλέρι χωρίς Μονταλμπάνο;

– Υπάρχει Καμιλλέρι χωρίς αστυνομική ιστορία;

– Και όμως υπάρχει και είναι και καλύτερος!

Όταν έπεσε στα χέρια μου η «Άλωση του Μακαλλέ», είχα συνδέσει τον συγγραφέα του αποκλειστικά με το γνωστό επιθεωρητή Μονταλμπάνο(ήρωα των υπολοίπων βιβλίων του), αφαιρώντας του υποσυνείδητα το οποιοδήποτε «δικαίωμα» να ασχοληθεί με κάτι διαφορετικό. Αυτή είναι αν θέλετε και μια παράδοση που τηρούν όλοι οι μαιτρ του αστυνομικού μυθιστορήματος: από τον Άρθουρ Κόναν Ντόυλ με τον σχολαστικό-ιδιοφυή Σέρλοκ Χολμς μέχρι τον Ρέημοντ Τσάντλερ με τον σκληρό-αντιήρωα Φίλπ Μάρλοου. Κανείς τους δεν αφήσε τον ήρωα που λάτρεψε το κοινό του, για να γράψει εκτός των σίγουρων νερών της αστυνομικής λογοτεχνίας.

Ο Καμιλλέρι όχι μόνο το έπραξε, αλλά τολμώ να πω ότι είναι και καλύτερος από τα αστυνομικά του βιβλία! Ας πάμε όμως στο βιβλίο.

Στην Βιγκάτα του 1935(ιταλική κωμόπολη που αργότερα θα δράσει ο Μονταλμπάνο…) ένας πιτσιρίκος ονόματι Μικελίνο μεγαλώνει μέσα στην άνοδο του ιταλικού φασισμού. Ο στρατός του Μουσολίνι έχει ξεκινήσει την εισβολή στην Αβυσσηνία(σημερινή Αιθιοπία), οι μάχες μαίνονται και το φασιστικό κτήνος διαποτίζει την κοινωνία της Ιταλίας, μαζί και την ψυχή του μικρού Μικελίνο. «Πατρίς, θρησκεία, οικογένεια», όπως θα έλεγαν και οι δικοί μας χουνταίοι.

Για την πατρίδα, ο Μικελίνο είναι περήφανος που είναι μέλος της παιδικής φασιστικής οργάνωσης. Συμμετέχει στην αναπαράσταση της μάχης του Μακαλλέ στο τοπικό στάδιο, «κερδίζει» το προσωπικό του μουσκέτο, μαθαίνει να μισεί τον συμμαθητή του, γιο του ράφτη κομμουνιστή. Ταυτόχρονα, θα διδαχθεί από τον καθηγητή του και τοπικό αρχηγό της Μπαλίλλα(φασιστική νεολαία), την «ανωτερότητα » και αντρική πειθαρχία του φασισμού, το μένος κατά των κομμουνιστών. Η παράνοια του παιδεραστή καθηγητή θα ξεσπάσει πάνω στο κορμί του Μικελίνο όταν ο πρώτος θα εξυμνήσει την ομοιότητα των αρχαίων Σπαρτιατών(σας θυμίζει κάτι;) με τους μελανοχιτώνες του Ντούτσε και θα γιορτάσει με τη σειρά του την άλωση του Μακαλλέ…

Στη θρησκεία ο Μικελίνο δεν μπορεί παρά να είναι ένας αυστηρά πιστός καθολικός. Θα τηρεί με αφοσίωση τις δέκα εντολές, θα εξομολόγείται, και θα αρχίσει να σχηματίζει μια δικιά του ερμηνεία των προσταγμάτων της Βίβλου. Δεν είναι αμαρτία να σκοτώσεις κομμουνιστή. Ίσα ίσα που ο θεός θα σε ανταμείψει γιαυτό. Την ίδια ώρα που ο Μικελίνο βάφει τα χέρια του με το αίμα του συμμαθητή του, οι αντιφάσεις των χριστιανικών διδαχών αρχίζουν να συντρίβουν την παιδική του ψυχή. Ο μητροπολίτης είναι αρχιψεύταρος, ο παπάς της εκκλησίας έχει σχέσεις με τη μαμά του, ο ίδιος έχει κάνει «βρώμικες» πράξεις.

Το οικογενειακό περιβάλλον του πρωταγωνιστή, φανταχτερό προς τα έξω και βρόμικο, σκοτεινό προς τα μέσα. Ο πατέρας είναι ο γραμματέας της τοπικής φασιστικής οργάνωσης. Η θέση του εξασφαλίζει τα πάντα στα μέλη της οικογένειας: ανέσεις στο φαγητό, στην καθημερινότητα, ραδιόφωνο και γραμμόφωνο για να ακούν σε δίσκους τις ομιλίες του Ντούτσε, πολεμικό χάρτη για να «καρφιτσώνουν» τις κατεκτημένες πόλεις. Όμως η «ευταξία» διαταράσσεται αλλεπάληλα και διαλύεται εκκωφαντικά μετά από ερωτικές απιστίες, χωρισμούς και βίαιες εκρήξεις. Η διάχυτη βία της φασίστικής κοινωνίας και η υποκρισία της θρησκείας σημαδεύουν με βαθιές χαρακιές τον ψυχικό κόσμο του μικρού πρωταγωνιστή.

Κάπου εκεί τελειώνει και το βιβλίο με την παιδικότητα του Μικελίνο να έχει συνθλιβεί ανάμεσα στη φασιστική παράνοια, την ενδοοικογενειακή βία , την απολυτότητα της χριστιανικής ηθικής και την σεξουαλική κακοποίηση.

Πιστεύω ότι αξίζει να δώσετε προσοχή σε αυτό το συγκλονιστικό βιβλίο του Καμιλλέρι. Πόσο μάλλον που το θέμα του θα αρχίζει να γίνεται τραγικά επίκαιρο…

Advertisements